Dobra Gramatyka

Present Perfect Continuous

Czasu Present Perfect Continuous używamy, gdy chcemy powiedzieć o:

1 Zdania twierdzące

Schemat tworzenia zdań twierdzących w czasie Present Perfect Continuous
Podmiot + have/has + been + Czasownik +ing + Reszta zdania
Odmiana przez osoby
I have been learning English for two years. Ja uczę się angielskiego od dwóch lat.
You have been learning English for two years. Ty uczysz się angielskiego od dwóch lat.
He has been learning English for two years. On uczy się angielskiego od dwóch lat.
She has been learning English for two years. Ona uczy się angielskiego od dwóch lat.
It has been learning English for two years. Ono uczy się angielskiego od dwóch lat.
We have been learning English for two years. My uczymy się angielskiego od dwóch lat.
You have been learning English for two years. Wy uczycie się angielskiego od dwóch lat.
They have been learning English for two years. Oni uczą się angielskiego od dwóch lat.

Orzeczenie składa się z trzech wyrazów: dwóch czasowników posiłkowych (operatorów):have, (w trzeciej os. liczby pojedynczej ma on formę has), been oraz czasownika głównego z końcówką -ing. Forma drugiego operatora i czasownika głównego jest taka sama dla wszystkich osób.

Można używać skróconej formy pierwszego operatora.

I've been running = I have been running
ja biegałem
he's been waiting = he has been waiting
on czekał

Kiedy czasownik główny kończy się na -e, to -e znika w formie ciągłej.

write → writing
come → coming
take → taking

Kiedy czasownik zakończony jest spółgłoską, a przed nią znajduje się jedna samogłoska, podwajamy ostatnią spółgłoskę.

swim → swimming
begin → beginning
travel → travelling

Często używane określenia czasu

since — od (jakiegoś momentu)
I've been studying English since December.
Uczę się angielskiego od grudnia.
for — przez (jakiś czas)
She has been talking on the phone for an hour.
Ona od godziny rozmawia przez telefon.

2 Przykłady zdań w czasie Present Perfect Continuous

My hands are dirty because I've been working in the garden.
Mam brudne ręce, bo pracowałem w ogrodzie.
The students have been writing their English exam since 9 o'clock.
Studenci piszą egzamin z angielskiego od godz. 9.
Ania has been swimming for two hours.
Ania pływa od dwóch godzin.
We've been waiting for you all day.
Czekamy na ciebie cały dzień.
I've been living here all my life.
Mieszkam tu prze całe życie.

3 Zdania przeczące w czasie Present Perfect Continuous

Schemat tworzenia zdań przeczących w czasie Present Perfect Continuous
Podmiot + have/has + not + been + Czasownik +ing + Reszta zdania
Odmiana przez osoby
I have not been waiting for a long time. Ja nie czekam długo.
You have not been waiting for a long time. Ty nie czekasz długo.
He has not been waiting for a long time. On nie czeka długo.
She has not been waiting for a long time. Ona nie czeka długo.
It has not been waiting for a long time. Ono nie czeka długo.
We have not been waiting for a long time. My nie czekamy długo.
You have not been waiting for a long time. Wy nie czekacie długo.
They have not been waiting for a long time. Oni nie czekają długo.

Można oczywiście używać skróconej formy operatora.

I have not been learning English long. = I haven't been learning English long.
Nie uczę się angielskiego od dawna.
She has not been listening. = She hasn't been listening.
Ona nie słuchała.

Przykłady

I haven't been doing anything special today.
Nie robiłem dziś nic specjalnego.
They haven't been learning English long but they can already speak it quite well.
Oni nie uczą sie od dawna angielskiego, ale już potrafią nieźle mówić.

4 Pytania i odpowiedzi w czasie Present Perfect Continuous

Pytania w czasie Present Perfect Continuous tworzymy przez inwersję, czyli zamieniamy miejscami podmiot i operator.

Schemat tworzenia pytań w czasie Present Continuous
(Słowo pytające) + have/has + Podmiot + been + Czasownik +ing
How long ... been learning English? — Jak długo ... uczy się angielskiego?
I How long have I been learning English? Jak długo ja uczę się angielskiego?.
you How long have you been learning English? Jak długo ty uczysz się angielskiego?
he How long has he been learning English? Jak długo on uczy się angielskiego?
she How long has she been learning English? Jak długo ona uczy się angielskiego?
it How long has it been learning English? Jak długo ono uczy się angielskiego?
we How long have we been learning English? Jak długo my uczymy się angielskiego?
you How long have you been learning English? Jak długo wy uczycie się angielskiego?
they How long have they been learning English? Jak długo oni uczą się angielskiego?

W pytaniach zamkniętych nie wstawiamy słowa pytającego (np. "how long") na początku pytania. Szyk pytania się nie zmienia. W odpowiedzi używamy formy operatora HAVE zgodnej z osobą.

Have you been learning English for a long time? Yes, I have. / No, I haven't.
Czy ty uczysz się angielskiego od dawna? Tak, uczę się. / Nie, nie uczę się.
Has she been running? Yes, she has. / No, she hasn't.
Czy ona biegała? Tak, biegała. / nie, nie biegała.

Przykłady

How long have you been waiting for me?
Jak długo czekasz na mnie?
Has it been raining for a long time?
Czy pada od dawna?
Robert looks tired. What has he been doing?
Robert wygląda na zmęczonego. Co robił?
The kitchen is so dirty. Have the children been cooking?
Kuchnia jest taka brudna. Czyżby dzieci gotowały?

Pięknego dnia.